సుందరకాండము – భాగము – 20

 

సుందరకాండము – భాగము – 20

 

ఈ కాండములో సర్గ సంఖ్య	శ్లోకములు	శ్లోకముల సంఖ్య	ఈ కాండములో స్వీకరించిన మొత్తము శ్లోకములు
60	తస్య తద్వచనం శ్రుత్వా వాలిసూనురభాషత | అయుక్తం తు వినా దేవీం దృష్టబద్భిః ప్లవఙ్గమాః | సమీపం గన్తుమస్మాభీ రాఘవస్య మహాత్మనః || ౧|| దృష్టా దేవీ న చానీతా ఇతి తత్ర నివేదనమ్ | అయుక్తమివ పశ్యామి భవద్భిః ఖ్యాతవిక్రమైః || ౨|| న హి వః ప్లవతే కశ్చిన్నాపి కశ్చిత్పరాక్రమే | తుల్యః సామరదైత్యేషు లోకేషు హరిసత్తమాః || ౩|| తేష్వేవం హతవీరేషు రాక్షసేషు హనూమతా | కిమన్యదత్ర కర్తవ్యం గృహీత్వా యామ జానకీమ్ || ౪|| తమేవం కృతసఙ్కల్పం జామ్బవాన్హరిసత్తమః | ఉవాచ పరమప్రీతో వాక్యమర్థవదర్థవిత్ || ౫|| న తావదేషా మతిరక్షమా నో యథా భవాన్పశ్యతి రాజపుత్ర | యథా తు రామస్య మతిర్నివిష్టా తథా భవాన్పశ్యతు కార్యసిద్ధిమ్ || ౬||	6	1288
యువరాజు అంగదుడు ఇలా ప్రతిపాదించాడు – “శ్రీ హనుమంతుడు ఇప్పటికే లంకలో అలజడి సృష్టించి, చాలా మంది ముఖ్యమైన రాక్షసులను సంహరించాడు కాబట్టి, తాము లంకకు వెళ్లి సీతమ్మను తమతో పాటు తిరిగి తీసుకువచ్చి శ్రీరాముడికి అప్పగిద్దాము.”  అయితే, వృద్ధుడైన జాంబవంతుడు మాట్లాడుతూ – “శ్రీరాముడు సీత ఎక్కడ ఉందో వెతకడానికి మాత్రమే మనల్ని పంపాడని, సీతను తమతో తీసుకురావాలని చెప్పలేదని అన్నాడు. శ్రీరాముడు స్వతహాగా గొప్ప పరాక్రమవంతుడు కాబట్టి, రావణుడిని తానే స్వయంగా అంతం చేసి సీతను తిరిగి పొందాలని కోరుకోవచ్చు కానీ, ఇతరుల బలంపై ఆధారపడటానికి ఇష్టపడకపోవచ్చు.”  కాబట్టి, తాము తిరిగి వెళ్లి శ్రీరాముడికి సమాచారం అందించాలని, ఆయన ఆదేశాల ప్రకారమే నడుచుకోవాలని ఆయన అభిప్రాయపడ్డాడు.
61	తతో జాంబవతో వాక్యమగృహ్ణన్త వనౌకసః | అఙ్గదప్రముఖా వీరా హనూమాంశ్చ మహాకపిః || ౧|| ప్రీతిమన్తస్తతః సర్వే వాయుపుత్రపురఃసరాః | మహేన్ద్రాగ్రం పరిత్యజ్య పుప్లువుః ప్లవగర్షభాః || ౨|| మేరుమన్దరసఙ్కాశా మత్తా ఇవ మహాగజాః | ఛాదయన్త ఇవాకాశం మహాకాయా మహాబలాః || ౩|| సభాజ్యమానం భూతైస్తమాత్మవన్తం మహాబలమ్ | హనూమన్తం మహావేగం వహన్త ఇవ దృష్టిభిః || ౪|| రాఘవే చార్థనిర్వృత్తిం భర్తుశ్చ పరమం యశః | సమాధాయ సమృద్ధార్థాః కర్మసిద్ధిభిరున్నతాః || ౫|| ప్రియాఖ్యానోన్ముఖాః సర్వే సర్వే యుద్ధాభినన్దినః | సర్వే రామప్రతీకారే నిశ్చితార్థా మనస్వినః || ౬|| ప్లవమానాః ఖమాప్లుత్య తతస్తే కాననౌక్షకః | నన్దనోపమమాసేదుర్వనం ద్రుమలతాయుతమ్ || ౭|| యత్తన్మధువనం నామ సుగ్రీవస్యాభిరక్షితమ్ | అధృష్యం సర్వభూతానాం సర్వభూతమనోహరమ్ || ౮|| యద్రక్షతి మహావీర్యః సదా దధిముఖః కపిః | మాతులః కపిముఖ్యస్య సుగ్రీవస్య మహాత్మనః || ౯|| తే తద్వనముపాగమ్య బభూవుః పరమోత్కటాః | వానరా వానరేన్ద్రస్య మనఃకాన్తతమం మహత్ || ౧౦|| తతస్తే వానరా హృష్టా దృష్ట్వా మధువనం మహత్ | కుమారమభ్యయాచన్త మధూని మధుపిఙ్గలాః || ౧౧|| తతః కుమారస్తాన్వృద్ధాఞ్జామ్బవత్ప్రముఖాన్కపీన్ | అనుమాన్య దదౌ తేషాం నిసర్గం మధుభక్షణే || ౧౨|| తతశ్చానుమతాః సర్వే సమ్ప్రహృష్టా వనౌకసః | ముదితాశ్చ తతస్తే చ ప్రనృత్యన్తి తతస్తతః || ౧౩|| గాయన్తి కే చిత్ప్రణమన్తి కే చిన్ నృత్యన్తి కే చిత్ప్రహసన్తి కే చిత్ | పతన్తి కే చిద్విచరన్తి కే చిత్ ప్లవన్తి కే చిత్ప్రలపన్తి కే చిత్ || ౧౪|| పరస్పరం కే చిదుపాశ్రయన్తే పరస్పరం కే చిదతిబ్రువన్తే | ద్రుమాద్ద్రుమం కే చిదభిప్లవన్తే క్షితౌ నగాగ్రాన్నిపతన్తి కే చిత్ || ౧౫|| మహీతలాత్కే చిదుదీర్ణవేగా మహాద్రుమాగ్రాణ్యభిసమ్పతన్తే | గాయన్తమన్యః ప్రహసన్నుపైతి హసన్తమన్యః ప్రహసన్నుపైతి || ౧౬|| రుదన్తమన్యః ప్రరుదన్నుపైతి నుదన్తమన్యః ప్రణుదన్నుపైతి | సమాకులం తత్కపిసైన్యమాసీన్ మధుప్రపానోత్కట సత్త్వచేష్టమ్ | న చాత్ర కశ్చిన్న బభూవ మత్తో న చాత్ర కశ్చిన్న బభూవ తృప్తో || ౧౭|| తతో వనం తత్పరిభక్ష్యమాణం ద్రుమాంశ్చ విధ్వంసితపత్రపుష్పాన్ | సమీక్ష్య కోపాద్దధివక్త్రనామా నివారయామాస కపిః కపీంస్తాన్ || ౧౮|| స తైః ప్రవృద్ధైః పరిభర్త్స్యమానో వనస్య గోప్తా హరివీరవృద్ధః | చకార భూయో మతిముగ్రతేజా వనస్య రక్షాం ప్రతి వానరేభ్యః || ౧౯|| ఉవాచ కాంశ్చిత్పరుషాణి ధృష్టమ్ అసక్తమన్యాంశ్చ తలైర్జఘాన | సమేత్య కైశ్చిత్కలహం చకార తథైవ సామ్నోపజగామ కాంశ్ చిత్ || ౨౦|| స తైర్మదాచ్చాప్రతివార్య వేగైర్ బలాచ్చ తేనాప్రతివార్యమాణైః | ప్రధర్షితస్త్యక్తభయైః సమేత్య ప్రకృష్యతే చాప్యనవేక్ష్య దోషమ్ || ౨౧|| నఖైస్తుదన్తో దశనైర్దశన్తస్ తలైశ్చ పాదైశ్చ సమాప్నువన్తః | మదాత్కపిం తం కపయః సమగ్రా మహావనం నిర్విషయం చ చక్రుః || ౨౨||	22	1310
వానరులు మహేంద్ర పర్వతాన్ని విడిచి కిష్కింధ వైపు దూసుకుపోతూ, దారిలో మధువనం వద్ద ఆగారు. అది సుగ్రీవునికి ఎంతో ప్రీతిపాత్రమైన తేనెతో సమృద్ధిగా ఉన్న ఒక సంరక్షిత వనం, మరియు దధిముఖుడు అనే వానరుడి రక్షణలో ఉన్నది.  యువరాజు అంగదుడి అనుమతితో వానరులు ఆ వనంలోని తేనెను తాగుతూ ఆనందించడం ప్రారంభించినప్పుడు, దధిముఖుడు వారిని అడ్డుకున్నాడు. దాంతో వానరులు దధిముఖుడిపై మరియు ఇతర రక్షకులపై దాడి చేసి, వారి గోళ్లతో, పళ్లతో గాయపరిచారు.

 

ఇత్యార్షే శ్రీ మూల రామాయణే సుందరకాండే  వింశతిః భాగ: